Thứ Tư, 12 tháng 6, 2013
Strong ASEAN-Japan ties important to global stability
“Over the last three decades, ASEAN-Japan cooperation has been driven primarily by economic cooperation. It now should go beyond that to become more comprehensive,” Rizal Sukma, the executive director of the Centre for Strategic and International Studies (CSIS), told a seminar on Tuesday.
According to Rizal, ASEAN’s unity was strategic in the context of ASEAN-Japan cooperation as well as for the international community. “ASEAN’s unity is needed to sustain its centrality in the common effort to maintain rule-based order in the region,” he said.
Some areas should be given priority, both by ASEAN and the Japanese government in the next 15 years, such as democracy and human rights; maritime security; defense; and peacekeeping.
Yoshihide Soeya of Japan’s Keio University, another presenter at the seminar, shared Rizal’s view. “From Japan’s point of view, ASEAN’s solidarity has been increasingly important. Previously, Japan was an outsider to Southeast Asia but today we are an insider. Japan is economically part of [the region] although politically not quite yet,” he said.
Carolina Hernandez of the University of the Philippines and Institute for Strategic and Development Studies (ISDS), Philippines, said that security and stability in the ASEAN-Japan context must not be understood only in terms of defense and military.
“The way ASEAN and Japan understand the meaning of security should be more comprehensive, such as through political forums, diplomatic and cultural events, as well as environmental cooperation,” she said.
Yoshihide shunned questions from seminar participants about whether Japan’s intention in bolstering relations with ASEAN also included geo-political goals such as countering central powers of China and the US.
Japan and China have a long and complicated relationship history. In recent times, the two countries have been involved in a series of tensions related to the maritime dispute in the East China Sea.
Many have seen that good cooperation with ASEAN is very strategic for Japan, not only because of the two’s geographical location, which puts China in between, but also because some ASEAN member states have territorial disputes with China in the South China Sea.
“We are not doing [ASEAN-Japan partnership] because of China or the US. We are doing this for ourselves, to strengthen our region,” Yoshihide said.
The seminar on ASEAN-Japan Strategic Partnership in Southeast Asia and Regional Community Building was organized by the CSIS and the Japan Center for International Exchange (JCIE), supported by the Japan-ASEAN Integration Fund (JAIF).
The seminar was part of the CSIS-JCIE’s two-year project, launched in 2012 and aimed at studying the role and contributions of ASEAN-Japan Partnership in promoting regional community-building in Southeast Asia and East Asia as well as in contributing to global governance. The goal of the project is to encourage efforts to achieve greater ASEAN integration with an eye toward 2015, as well as to identify a vision for the ASEAN-Japan relationship from 2015 to 2030.
The project, which has also been supported by the Foreign Ministry’s directorate general for ASEAN Cooperation, is supervised by Jusuf Wanandi, one of CSIS’ co-founders who is now also the vice chairman of the organization’s board of trustees; and Hitoshi Tanaka, the chairman for international strategy at the Japan Research Institute.
“ASEAN is fundamental to the stability and peace in the context of East Asia and the world,” said Rizal, who was also one of the project’s coordinators.
The Jakarta Post
Thứ Ba, 11 tháng 6, 2013
HADR&MM Ex: ASEAN and International Countries Participation
More military troops and equipment are arriving in Brunei in support of the inaugural multi-national live military exercise, dubbed as ADMM Plus HADR & MM Exercise, which is expected to see participation from ASEAN members countries and its eight dialogue partners.
On June 8, RSN’s RSS ENDURANCE LST arrived and docked at the RBN Jetty. The ship was unloading exercise support equipment such as heavy vehicles and personnel. These have been transported to the exercise site in Bangar, Temburong District using two of RSN’s Fast Craft Utility and two RBN’s Landing Craft on June 9.
A PLAAF Ilyushin Il-76 Candid transport aircraft has also landed on June 9 at the TUDB’s Rimba AB. The Il-76 comprises 15 crew members and 34 passengers. The aircraft is transporting HADR medical equipment.
Concurrently, the PhilAF C-130 also arrived at the airbase. The C-130 comprises 11 crew members, 17 passengers, and carrying HADR equipment such as one Rigid Hull Inflatable Boat (RHIB) with trailers, two outboard motors and an alternative inflatable boat.
The current tally for participating countries already in Brunei Darussalam include People’s Republic of China, Japan, Republic of Philippines, Republic of Singapore, Malaysia and Socialist Republic of Vietnam. Throughout next week, arrivals of other supporting nations are expected via air and sea.
On June 4, a PLAN amphibious transport ship the Kunlun Shan arrived in Brunei’s Muara Commercial port. The transport ship will be use to transport equipments and personnel required for the exercise which is scheduled to start from June 17 until June 20, 2013.
Thứ Năm, 25 tháng 4, 2013
ASEAN summit dominated by South China Sea
One of the key issues on agenda during the summit is pressing ahead with deeper economic integration [Reuters]
Southeast Asian leaders are set to wrap up a summit dominated by efforts to defuse tensions over the South China Sea and deepen economic links throughout the region.
The 10-member Association of Southeast Asian Nations (ASEAN) endured deep divisions last year over how to handle rows with China over the sea, and leaders have been focused at this week's talks in Brunei on rebuilding unity.
Philippine President Benigno Aquino said after an initial gathering on Wednesday night, a dinner hosted by Brunei's Sultan Hassanal Bolkiah, that the leaders had succeeded in finding common ground on the flashpoint issue.
"Everybody is interested in having a peaceful resolution and also in voicing ... concern that there have been increasing disputes," Aquino told reporters.
China says it has sovereign rights to nearly all of the South China Sea.
But ASEAN members the Philippines, Vietnam, Malaysia and Brunei, as well as Taiwan, also claim parts of the strategically vital and resource-rich body of water.
The competing claims have for decades made the sea one of Asia's potential powderkegs for military conflict, and concerns have risen in recent years as China has become increasingly aggressive in staking its claim.
Among the actions that have caused alarm were China's occupying of a shoal close to the Philippines' main island last year, and the deployment last month of Chinese naval ships to within 80 kilometres of Malaysia's coast.
Top priority
Aquino said on Wednesday night that he was pleased Brunei had made the South China Sea issue a top priority at this week's summit, and for future talks throughout the year.
"We should really be thankful that the whole of the ASEAN is willing to discuss this instead of putting it on the backburner," Aquino said, although he noted Cambodian Prime Minister Hun Sen may still raise objections on Thursday.
The leaders had a "retreat" session at the Brunei prime minister's office on Thursday morning, which was to be followed by a lunch.
The Philippines and Vietnam have been pushing for ASEAN to try and pressure China into agreeing to a long-awaited and legally binding code of conduct for the sea.
But China, which prefers to negotiate directly with individual countries rather than a united ASEAN bloc, has refused to begin meaningful talks on the code.
Southeast Asian diplomats in Brunei said they did not expect progress on the code, first proposed in 2002, anytime soon.
But Aquino said he was nevertheless happy ASEAN was now at least united in trying to ensure the disputes did not "become bloody".
"So there is unity of purpose and one can always be hopeful that that will lead to something more concrete," he said.
One of the other key issues on the agenda during the summit is pressing ahead with deeper economic integration within ASEAN, and other countries in the region.
The bloc is aiming to create a single market for the 10 Southeast Asian countries and its 600 million people, known as the ASEAN Economic Community (AEC), by 2015.
More than three quarters of the blueprint for the AEC has been agreed upon but Aquino and others involved said the most difficult areas were yet to be addressed.
Aljazeera
Thứ Tư, 13 tháng 3, 2013
Japan Seeks Defense Ties with ASEAN Amid China Rows
| Japanese vice defence minister Akinori Eto (centre) delivers an opening speech before senior defence officials from Asean countries at a Tokyo hotel on Wednesday, March 13, 2013. Japan on Wednesday called for stronger security ties with South-east Asia as Tokyo looks to boost alliances at a time of growing territorial tensions with China. -- PHOTO: AFP |
Vice-minister level representatives from Japan and the 10-memberAssociation of Southeast Asian Nations (ASEAN) began a two-day gathering at a Tokyo hotel, with several participating nations embroiled in sovereignty rows with Beijing.
“The Asia-Pacific region has various issues concerning security and defense ... including territorial conflicts in the South China Sea,” Japanese Vice Defence Minister Akinori Eto told the opening session of the closed-door meeting. “On top of the growing maturity of our economic cooperation, Japan and ASEAN need to further strengthen ties in the field of security and defense,” Eto said.
The meeting is the first high-ranking defense dialogue of its kind since hawkish Japanese Prime Minister Shinzo Abe took office in late December following a landslide victory in general elections.
“Our country changed governments late last year,” Eto said. “Under the new regime, we want to reinforce cooperation in security and defense with ASEAN countries and contribute to peace in the region,” he added.
Ahead of the meeting, the ASEAN participants met Abe late Tuesday and voiced their high expectations from Japan “in dealing with various security issues of the Asia-Pacific region,” the defense ministry said in a statement.
Japan, along with several members of ASEAN, has locked horns with China over separate territorial disputes. Relations between Beijing and Tokyo have deteriorated badly over the last year as the two sides argued about the sovereignty of Tokyo-controlled islands in the East China Sea.
On Tuesday, three Chinese government ships spent several hours in the12-nautical-mile territorial zone off one of the Senkaku islands, claimed by Beijing under the name Diaoyus. Taiwan also claims them.
ASEAN members Vietnam, the Philippines, Malaysia and Brunei, as well as China and Taiwan, have claims to parts of the South China Sea, which contains some of the world’s most important shipping lanes and is believed to be rich in fossil fuels.
Simmering tensions over the issue have risen in the past two years, with the Philippines and Vietnam accusing China of becoming increasingly aggressive. China claims most of the sea, including waters close to the shores of its neighbors. Relations between the Philippines and China have become particularly tense since patrol vessels from both countries engaged in a stand-off over the Scarborough Shoal in April.
Analysts said China’s recent prickliness meant regional alliances made sense.
“Japan and ASEAN can regard security cooperation as a realistic option because China is their common adversary,” said Hideshi Takesada, a Japanese defense expert and former professor at South Korea’s Yonsei University. “Practically, Japan can provide defense technologies or equipment to ASEAN so that Japan can win their trust,” said Takesada, who is also a former professor at Japan’s National Institute for Defense Studies.
Japan reportedly plans to donate patrol boats worth more than $10 million each to the Philippines, ramping up regional efforts to monitor China’s maritime activity in disputed waters. The Japanese government plans to finance the deal in its fiscal 2013 budget starting in April and hopes to officially sign it early next year, the Nikkei business daily reported last month.
The Strait Times
Thứ Hai, 25 tháng 2, 2013
Indonesian Air Force gets two Sukhoi jet fighters, waits for four more
A spokesman from the base, Maj. Muliadi, said on Saturday the two jet fighters were part of an order of six Su-30 MK2s arriving in batches.
“The remaining four jet fighters will arrive in June and July,” he said.
The Russian-made jet fighters arrived onboard An-12-100 Ruslan strategic transport aircraft in disassembled condition and without engines. The engines are scheduled to arrive on Feb. 27 for the entire six jet fighters, totaling 12 engines.
In addition to the two jet fighters made by Komsomolsk-na Amure Aircraft Production Association (KNAPO), 17 technicians from the aircraft manufacturers will assemble the jet fighters.
Muliadi said the assembly process would take two weeks to complete, including test flights.
The Su-30 MK2 is a twin-engine, dual-seater jet fighter with a range of some 3,000 kilometers and is able to carry a payload of some eight tons.
As with previous shipments, the jet fighters do not come with weapons, other than internal cannons.
“The weapons will be purchased separately after the jet fighters are assembled, just like other batches,” Muliadi said.
Defense analysts have criticized the separate acquisition of the jet fighters, which do not include weapons such as bombs and missiles.
The government, however, said budget constraints had limited its ability to buy a complete package.
With the two jet fighters, now Indonesia has six single-seater Su-27 SKMs and six Su-30 MK2s.
The Su-27/30 jet fighters are known as “Flankers”.
By the end of this year, there will be 16 jet fighters of this type under the command of the 11th Squadron.
The fighters have been arriving in batches since 2003, starting with Su-27 SKM, which arrived at Iswahjudi Air Force Base in Madiun, East Java.
The home base of the fighters was then moved to Makassar in 2005, making the deliveries of the heavyweight jet fighters direct to Makassar since 2009, 2010 and 2013.
The government is currently improving its air force assets both in jet fighter and transport roles to augment and replace ageing aircraft.
Other than increasing the number of Flankers, the TNI AU is also expecting the delivery of 24 F-16 C/D Block 25, granted by the US. Indonesia will be responsible for bearing the cost of modernizing the lightweight, multi-role aircraft.
Indonesia currently has 10 F-16 A/B Block 15 OCUs, in the Third Squadron, which were acquired in 1989. These jet fighters will also undergo modernization.
In September, the TNI AU received four EMB-324 Super Tucano ground attack aircraft out of 16 ordered from Brazilian aircraft maker Embraer. Joining the 21st Squadron, the aircraft are a replacement for the legendary American-made Rockwell OV-10 Bronco.
Another new acquisition is the T-50 Golden Eagle lead-in fighter trainer (LIFT) aircraft from the Korean Aerospace Industry, to replace the British-made BAE Hawk Mk 53 in the 15th Squadron.
Indonesia will receive four C-130H Hercules heavy lift transport aircraft granted by Australia and will buy another six. Indonesia currently has two squadrons of Hercules, the 31st and 32nd.
Indonesia has also received two C-295 medium lift transport aircraft out of nine aircraft ordered from Spain-based Airbus Military in cooperation with state aircraft maker PT Dirgantara Indonesia, which will make the aircraft in Bandung. The C-295 will join the CN-235 and Fokker F-27 in the second squadron.
The Jakarta Post
Tensions rapidly escalating around South China Sea

China’s territorial assertions have alienated almost everyone in its neighborhood. | Reuters.
China’s assertion that almost all of the South China Sea and adjacent waters are part of its territory seems to be growing more dangerous with each passing week.
China and Japan are scrambling fighter jets in their faceoff over disputed islands. Last month, China “painted” a Japanese military helicopter and destroyer with weapons-lock radar — bringing harsh criticism from Japanese and American military officials.
The Philippines, Vietnam, Taiwan and several other states are responding angrily to their own territorial disputes with China, so that a common refrain among analysts and observers has become “one stupid mistake could start a war.” Already, Xi Jinping, China’s new leader, has told the state’s military to “prepare for war.”
But as this crisis continues and worsens month after month, the one player seldom heard from is the United States. And China is making it plain that Beijing is little worried about America.
“From a Chinese perspective, 2013 appears to bear similarities to 1913,” Ruan Zongze, vice president of the China Institute of International Studies, the Foreign Ministry’s official think tank, said last month at the Foreign Correspondents’ Club in Hong Kong.
One century ago “marked the rise of the West,” he intoned. But today, “the opposite is happening with money, power and influence flowing away from America and the West into Asia.
“It’s déjà vu all over again” — except in reverse, he said.
Ruan, like many other Chinese, also blames the United States military’s “pivot” to Asia for stirring trouble in the region. But in fact, China’s aggressive expansionism began even before that — born of two domestic political needs.
Xia Yeliang, an economics professor at Peking University, noted in an interview that a few years ago some in the military were growing restless and wanted to start some kind of military conflict with Japan, China’s longtime adversary, to regain their relevance. President Hu Jintao was unwilling to go along with that.
But as China’s social and economic situation continued to deteriorate, Xia and others said, in the spring of 2009 another opportunity arose for re-establishing military relevance — while also distracting disgruntled Chinese with a new foreign conflict. That’s when most nations had to file papers with the United Nations stating their offshore jurisdictions as part of the Law of the Sea Treaty.
Much earlier, in 1946, pushed by the West to clarify its maritime position, the Republic of China had issued an official map showing its claim to nearly all of the South China Sea. Few paid attention then because a few years later the Chinese Communist Party defeated the nationalist Kuomintang and seized control of the country.
But in 2009, when it came time for each nation to give the United Nations documentation of its claim to maritime territory, the Chinese government officially submitted that 1946 map. Since then, it has repeatedly asserted that nearly the entire sea and adjacent waters are “an inherent part of Chinese territory.”
“This was the first time China had brought this up since 1946,” Yann-huei Song, a research fellow at the Institute of European and American studies in Taipei, Taiwan, said in an interview.
So China’s claim that U.S. provocation is responsible for the South China Sea dispute is wrong. President Barack Obama didn’t first raise his notion of the pivot from the Middle East to Asia until late in 2011. And since then, the State Department has repeatedly said it would not take sides in the debate — even after China changed the map of its territory printed in Chinese passports to include 80 percent of the South China Sea. (Vietnam refuses to stamp those new passports. Instead, it stamps a piece of paper and inserts that into the passport.)
Visiting the region last fall, Secretary of State Hillary Clinton urged the Asian states to draw up a code of conduct for the nations bordering the South China Sea but added: “The United States does not take a position on competing territorial claims or land features” — even though the farthest point China now claims is more than 1,200 miles away from the Chinese mainland. (One reason the U.S. may be deferring is that Congress never ratified the Law of the Sea Treaty. Republicans blocked ratification once again last year. )
That’s just fine with Beijing. “China doesn’t want the U.S. involved in any way,” said Jose Cuisia Jr., the Philippines’ ambassador to the United States, at a Stanford University conference.
China’s territorial assertions have alienated almost everyone in the neighborhood — perhaps finally giving the Chinese military what it wanted: new relevance.
“Yes, China doesn’t have any partners in the region anymore,” Song said. Except one — Cambodia.
China is pouring more money into Cambodia than all the other donor nations combined — $8 billion in the past few years. After meeting with Chinese officials in Beijing last year, Prime Minister Hun Sen won a commitment for an additional $5 billion over the next several years. Most important, that money comes with no strings attached — no demands to end corruption, home seizures, dissident repression or any of Cambodia’s many other social ills — problems also endemic to China. China has essentially purchased Cambodia’s loyalty, which has proved to be quite useful for Beijing.
At the same time, landlocked Laos is an ambivalent ally. The two nations have a fraught history. North Korea is a resentful, dependent state. Everyone else in the region is angry over China’s expansionist maritime claims.
Last year, Cambodia held the chairmanship of the Association of Southeast Asian Nations. ASEAN’s two meetings last year were held in Phnom Penh with Hun Sen as conference chairman. The first was in July, and when ASEAN delegates traveled to Phnom Penh from the airport, they saw billboards along the highway honoring Chinese President Hu, as well as hundreds of tiny Chinese flags hanging everywhere.
Hu had visited Hun Sen a short time earlier, but neither country said anything meaningful about their discussion. In the region, however, all the speculation centered on China’s concern that the ASEAN states would try to put out a joint code of conduct for the ongoing South China Sea dispute.
Hu, it was said, wanted Hun Sen to be sure that did not happen, and the Cambodian leader manage to keep that subject off the agenda. When the conference ended, ASEAN issued no final statement for the first time in its 45-year history.
Then, in November, Obama attended the second and final ASEAN conference in Cambodia. He was the first American president to visit the country, and as he was driven from the airport into town the streets were virtually deserted. All he could see from his vehicle window were Chinese flags and billboard portraits, this time of Chinese Premier Wen Jiabao, who was also attending the meeting. A few days earlier, thousands of Cambodians had gathered along the streets to wave and cheer as Wen drove into town, regional papers reported.
At the end of the meeting, Hun Sen read a statement asserting that ASEAN had reached consensus: The South China Sea controversy would not be “internationalized” — meaning that each ASEAN nation would have to negotiate with China on its own.
That’s exactly what China wanted.
“China wants bilateral talks with each of the nations,” said I-Hsin Chen, vice president of the Foundation on Asia-Pacific Peace Studies in Taiwan. “But the U.S. and Asian states want multilateral talks.”
As the conference closed, nearly all of the other ASEAN members angrily complained that they’d never agreed to any such thing. But it was too late.
Still, as that conference closed, Cambodia’s chairmanship ended, and Hun Sen passed the gavel to Brunei — a small, wealthy state that will serve as chairman through 2013. It takes no money from China; Brunei doesn’t need it. Brunei also is involved in a barely significant territorial dispute with China — a submerged reef that both nations claim.
But even with a more neutral ASEAN chairman, Cuisia, the Philippines’ ambassador, warned: “Territorial disputes between states are always difficult to resolve.”
Joel Brinkley, a professor of journalism at Stanford University, is a Pulitzer Prize-winning former foreign correspondent for The New York Times.
Politico
Thứ Bảy, 23 tháng 2, 2013
Vietnam supports ASEAN – India strategic partnership
Addressing the two-day event, Vinh said the dialogue takes place in the context that the region is facing opportunities and challenges.
He added that while the region is striving to maintain peace and stability as well as boost economic connectivity, it is also coping with increasingly complicated challenges, including non-traditional security challenges such as natural disasters, epidemics, climate change, energy and food security, and trans-national crime.
In such context, ASEAN’s role in Community building as well as in its contribution to building an environment for stability and development cooperation is crucial. For this reason, ASEAN highly values India ’s role in such joint effort, Vinh said.
Vinh also stressed the need to grasp an overall picture of regional situation and existing strong foundation between ASEAN and India , as well as recognize challenges relating to regional peace and security, including traditional and non-traditional security, and economic opportunities and potentials.
The Deputy FM said he hopes ASEAN members and other nations, including India, will support the joint effort between ASEAN and related countries in ensuring peace, stability and maritime security and safety in the East Sea as well as the settlement of disputes by peaceful means on the basis of respecting international law and conventions on the law of the sea, including the Declaration on the Conduct of Parties in the East Sea (DOC) and the ASE AN’s Six-Point Principles.-VNA
Thứ Ba, 29 tháng 1, 2013
Scholar warns of Asean 'fracture'
Asean members' recent dealings with the US and China could be seen as putting national interests ahead of regional interests, Prapat Thepchatree, associate professor of international relations at Thammasat University (TU), said.
Members of Asean tend to flip-flop in their support of China and the US depending on which nation wants backing at the time, he told the 4th TU-Asean Forum yesterday.
Asean should find a better balance between the two major powers, he said. Maritime disputes in the region are simmering and Asean can help build stability, Mr Prapat, who is director of TU's Asean Studies Centre, said.
China is among six countries which claim ownership of parts of the South China Sea. The others are Brunei, Vietnam, Malaysia, Taiwan and the Philippines.
Meanwhile, the US has been reasserting its power in the region and has been calling on countries in Southeast Asia, including Thailand, to join the Trans Pacific Partnership, a US-led free trade and investment pact currently being negotiated.
The TPP could split Asean, Mr Prapat said. Four Asean countries have joined the free trade pact and Thailand is eager to do so. However, five members have decided not to take part.
Foreign Ministry permanent secretary Sihasak Phuangketkaew said China plays an important role in economic development. But the US can help stabilise the region, he added.
"I believe the two countries' competitiveness will not be the same as during the Cold War era," Mr Sihasak said.
China and the US could work together on expanding the region's economy. A strong Asean could help liaise between the two rivals, he said.
Asean, however, must show it can be a leader on security issues in the region, especially over the territorial dispute in the South China Sea, he said.
Thailand should tell China that if it is unwilling to change its stance on the South China Sea, it could harm relations with Asean, Mr Sihasak said.
Cambodia is siding with Beijing over the maritime dispute because Phnom Penh hopes to secure Chinese investment, former foreign minister Kasit Piromya said.
Bangkok Post
Thứ Hai, 24 tháng 12, 2012
China challenges Thailand, Vietnam in Laos
Shanghai Wanfeng Group, the closely held developer of shopping malls in China, reached agreement with the Lao government in December 2011 to develop 365 hectares (2,281 rai; 900 acres) around That Luang Lake into a commercial, residential and tourist complex. Construction began Sunday, according to the Chinese official news agency Xinhua and the company's website.
Chinese firms, from dam builders to mall developers are boosting investment in Laos, a new member of the World Trade Organisation with an economy that is forecast by the International Monetary Fund to grow 8 per cent in 2013.
China CAMC Engineering Co. completed the first phase of a $100 million residential project on a 1.6km section of the Mekong river waterfront in time to accommodate leaders attending the ninth Asia-Europe Meeting in November.
The Yunnan Provincial Overseas Investment Co., a Chinese government investment arm, is developing another property project in the city valued at $40 million (1.22 billion baht).
China's total investment in Laos is $3.3 billion this year, making China the third-largest foreign investor in the landlocked nation of 6 million people, after Thailand and Vietnam, Xinhua news agency reported, citing the Ministry of Trade.
China's investments in Asean have increased 31 per cent in the first 11 months of this year, the ministry had said, without providing a detailed breakdown by countries.
Bangkok Post
Thứ Sáu, 21 tháng 12, 2012
India and Asean nations boost ties as China grows increasingly assertive

Trade ministers from 10 Southeast Asian nations attend the India-ASEAN Business Fair held in New Delhi, India. Photo: EPA
The dozens of vehicles that roared into northeast India this week on a rally from Indonesia symbolise deepening ties between the South Asian giant and Southeast Asia, but the dreadful roads along several parts of the 8,000 kilometre journey suggest how much remains to be done.
The caravan crossed jungles and mountains in eight nations before reaching the remote Indian state of Manipur, bordering Myanmar, in an event promoting a high-level meeting between India and leaders from the Association of Southeast Asian Nations (Asean) in New Delhi today and tomorrow.
"The roads crumbled to begin with and then ceased to exist," said participants Bijoy Kumar and Vinod Nookla in a blog.
Participants can only hope that proceedings at the meeting in New Delhi won't be so rocky. The event will mainly be a ceremonial affair to mark 20 years of co-operation, India's Foreign Minister Salman Khurshid said. But it is held against the backdrop of Chinese assertiveness in the potentially oil- and gas-rich South China Sea.
Some Asean countries contest claims by China in the waters. The United States has called for calm, but some Asean nations are also looking to India to get involved.
"They want India to play a larger role. Those concerns are only increasing given the uncertain situation that is emerging," said C. Raja Mohan, a strategic affairs expert at the Observer Research Foundation think tank.
Trade between India and the 10-member Asean bloc was up to US$80 billion last year compared with US$47 billion in 2008.
But India's regional role is dwarfed by that of China, with trade worth US$363 billion with Asean countries in 2011 in an already established free-trade area.
"What we need is far greater connectivity," Khurshid said in an interview, mentioning roads, railways and flights as areas needing work. "There is still a lot that can done,"
India walks a delicate line to balance its increasingly close partnership with Washington as President Barack Obama steps up the US presence in Asia, and the reality of living next door to China.
India's need to lock down energy supplies for its rapidly growing industrial sector are pushing it to gradually step up military activities in the region with more joint exercises and visits.
This month, India's navy chief said his force was ready to deploy naval vessels to the South China Sea to protect its oil-exploration interests.
India is exploring an oil and gas block with Vietnam in the disputed waters (*) and in future is likely to bring more liquefied natural gas through the Malacca Straits.
Ian Storey, senior fellow at the Institute of Southeast Asian Studies, said India had yet to impress Asean partners, despite its strong ties to Vietnam.
"India is not a serious player in Southeast Asia. It has aspirations to be a player, but it has a long way to go," he said. "A common view is that India talks the talk but doesn't walk the walk."
South China Morning Post
(*): It's not the disputed waters, this erea's under the waters of Vietnam's sovereignty accordance to The International Law of the Sea
Thứ Sáu, 30 tháng 11, 2012
ASEAN trong mối quan hệ với Mỹ và Trung Quốc
Tại Phnôm Pênh vừa kết thúc Hội nghị thượng đỉnh ASEAN lần thứ 21 với những dấu hiệu kín đáo và được kiềm chế, nhưng không kém phần xác thực về tình trạng đối địch giữa Bắc Kinh và Oasinhtơn. Cuộc tranh giành ảnh hưởng ở Đông Nam Á giữa Trung Quốc và Mỹ ngày càng rõ ràng hơn trong các vấn đề nhân quyền, quyền tự do hàng hải ở Biển Nam Trung Hoa (Biển Đông). Ngay sau đó, ngày 20/11/2012, Bộ trưởng Thông tin Campuchia, Khieu Kanharith, tung lên mạng Facebook một lời bình luận lạ lùng, trong đó có đoạn viết: “Phái đoàn Trung Quốc và Mỹ khi rời Phnôm Pênh lại xảy ra bất đồng khi máy bay của họ cất cánh khỏi sân bay Phnôm Pênh vì người Mỹ cho máy bay của mình chặn đường máy bay của Trung Quốc. Sự việc này khiến Campuchia phải đau đầu”.
Vụ việc có thể chỉ là đáng buồn cười nếu không thể hiện đây là một cuộc ganh đua ngày càng quyết liệt giữa Oasinhtơn và Bắc Kinh khiến các nước ASEAN lâm vào thế kẹt, đồng thời nếu không cho thấy sự yếu kém của nhà chức trách tại sân bay Phnôm Pênh không có khả năng buộc các phi công phải tôn trọng kỷ luật và trật tự xuất phát. Theo chỉ huy lực lượng biên phòng tại Phnôm Pênh, máy bay nào sẵn sàng trước sẽ được xuất phát trước. Chiếc chuyên cơ Air Force One của Tổng thống Mỹ, Barack Obama, vì kết thúc thủ tục trước chiếc chuyên cơ của Thủ tướng Trung Quốc, Ôn Gia Bảo, nên đã sẵn sàng cất cánh, trong khi máy bay của hang Southern có thể tưởng mình có quyền bỏ qua luật lệ ở đất nước tràn ngập các món quà được Trung Quốc tặng, di chuyển để vượt lên đầu. Nhưng tổ lái chiếc B747 của Mỹ dường như không muốn thế. Từ đó xảy ra vụ việc gây ra không ít lời bình luận giễu cợt ở Phnôm Pênh và khó có thể tưởng tượng ra một biểu tượng kình địch nào hay hơn xảy ra trong vùng.
Campuchia nằm trong quỹ đạo của Trung Quốc, nhưng cũng là mục tiêu của Chính quyền Obama. Từ Thái Lan và Mianma đến Campuchia để tham dự hội nghị thượng đỉnh ASEAN, Tổng thống Obama hoan nghênh các nhà lãnh đạo Mianma đã từ bỏ chế độ độc tài và nồng nhiệt ôm hôn bà Aung San Suu Kyi trước đông đảo các nhà báo tỏ thái độ thích thú. Cần phải nói rằng đất nước này vừa xa lánh Bắc Kinh sau hơn 20 năm duy trì mối quan hệ ưu đãi do Mỹ và châu Âu áp dụng chính sách loại trừ đối với chế độ Rănggun vì vi phạm nhân quyền nghiêm trọng.
Tại Phnôm Pênh, bầu không khí lại trái ngược, căng thẳng lên đến cao độ. Thủ tướng nước chủ nhà, Hun Sen, dưới ảnh hưởng chính trị nặng nề của Trung Quốc, nước vừa tặng Campuchia một món quà 50 triệu USD và đảm nhận toàn bộ chi phí lễ tang cựu vương Sihanouk qua đời ngày 14/11 tại Bắc Kinh, nằm trong tầm ngắm của Nghị viện châu Âu, Quốc hội Mỹ, Thượng viện Ôxtrâylia và nhiều tổ chức phi chính phủ, vì liên tiếp vi phạm nhân quyền. Đồng thời, Đảng nhân dân Campuchia (CPP), vừa là người nối nghiệp Khơme Đỏ vì tách khỏi đây, vừa là người nối nghiệp Việt Nam là nước đưa họ lên nắm quyền ở Phnôm Pênh hồi tháng 1/1979 và vẫn cầm quyền liên tục cho đến nay – trừ một thời kỳ ngắn từ năm 1992 đến năm 1997, trở thành mục tiêu của Chính quyền Obama.
Từ nay, Oasinhtơn muốn mối quan hệ của mình với Phnôm Pênh phụ thuộc vào việc tái lập một số nguyên tắc dân chủ, như quyền tự do ngôn luận, quyền tự do bầu cử và tính độc lập của ngành tư pháp, vốn là những vấn đề đang bị Phnôm Pênh chà đạp. Trong khi đó, đảng CPP từ năm 1992 tiến hành hơn 300 vụ ám sát chính trị bị tổ chức phi chính phủ Human Right Watch (To chức Theo dõi nhân quyền) tố cáo trong một bản cáo cáo. Một trong số các nhà lãnh đạo tổ chức này gây áp lực với Nhà Trắng để Tổng thống Obama không đến Phnôm Pênh.
Điều đó giải thích tại sao Mỹ có kế hoạch phản công ở Đông Nam Á. Thái độ cứng rắn rõ ràng của Mỹ được thể hiện tại Campuchia, nước từ thời Chính quyền Bush được coi là một đồng minh chống khủng bố, trong khuôn khổ phản ứng rộng rãi của Oasinhtơn tại các khu sân sau của Trung Quốc là các nước Đông Nam Á. Từ cuối năm 2011, Nhà Trắng quả thực đã bắt đầu chống lại các chính sách của Trung Quốc trong vùng. Trong khi đó, trong suốt năm 2011, các chính sách này được hỗ trợ bởi sự đồng lõa hoàn toàn của Phnôm Pênh, nước là chủ tịch luân phiên của ASEAN, nhằm mở rộng nhãn quan của Bắc Kinh trong việc giải quyết bất đồng ở Biển Nam Trung Hoa.
Trong khi Manilla, Hà Nội và Oasinhtơn chủ trương tiến hành thương lượng nhân danh ASEAN, Bắc Kinh, với chiến lược được Chính quyền Hun Sen bảo vệ một cách có hệ thống trong thời kỳ làm chủ tịch íổ chức này, xoay quanh ỉuận điệu lên án chính sách can thiệp có hệ thong của Mỹ và coi nước này là kẻ thâm nhập, đồng thời chủ trương thương lượng từng điểm một. Nhưng tính chất phi đối xứng giữa người mạnh và kẻ yếu là quá rõ ràng do chênh lệnh về sức mạnh và khả năng gây sức ép kinh tế, thương mại và quân sự mà Trung Quốc có khả năng tiến hành đối với mồi nước bị tách riêng ra.
Trong thời gian ngắn ngủi lưu lại Phnôm Pênh, Tổng thống Obama thận trọng giữ khoảng cách với Thủ tướng Hun Sen và không cười khi chụp ảnh chung với ông này, trái ngược hẳn với những cử chỉ ôm hôn nồng nhiệt mà ông thể hiện đối với bà Aung San Suu Kyi trước đó mấy ngày và hình ảnh đó được lan truyền trên toàn thế giới. Bầu không khí lạnh nhạt còn thể hiện rõ ràng hơn trong cuộc nói chuyện giữa Tổng thống Obama và Thủ tướng Hun Sen, tuy phải được giữ bí mật, song được ông Ben Rhodes, Phó cố vấn Nhà Trắng về truyền thông, tiết lộ một cách có chủ ý cho báo chí. Rõ ràng là trong con mắt của Chính phủ Mỹ, Campuchia trở thành kẻ gây vướng víu cho ASEAN và đi ngược lại hẳn với tiến trình của Mianma. Campuchia đi theo chính sách cứng rắn về chính trị khép kín vì được Bắc Kinh đối xử hậu hĩ, còn Mianma xa lánh người bảo trợ Trung Quốc cũ và bắt đầu mở cửa chính trị – điều này vẫn còn cần phải được khẳng định- được Tổng thống Obama đến tận nơi khích lệ.
Thái độ khó chịu rõ ràng của Chính phủ Mỹ đối với Phnôm Pênh có thể càng tăng thêm khi một lần nữa và là lần thứ hai trong vòng 5 tháng, Chính phủ Campuchia định tác động vào các cuộc thảo luận theo hướng có lợi cho Bắc Kinh, khi ông khẳng định rằng ASEAN đã đạt được đồng thuận về “phi quốc tế hóa” vấn đề Biển Nam Trung Hoa. Nhưng Manilla đã phủ nhận tin này. Tuy nhiên, việc xác định bất đồng lại không rõ ràng. Trung Quốc muốn tham gia các cuộc thảo luận của ASEAN để hoạch định một lập trường chung, thận trọng giữ Mỹ ở khoảng cách, trong khi một số nước như Philíppin, Việt Nam muốn tổ chức khu vực này quyết định mà không có Trung Quốc tham dự.
Philíppin, nước phản kháng Trung Quốc về chủ quyền đối với bãi đá ngầm Scarborough – Hoàng Nham theo tiếng Trung Quốc – nằm cách đảo Hải Nam 500 hải lý về phía Đông và cách đảo Luzon 130 hải lý về phía Tây, từ chối thương lượng trực tiếp với Trung Quốc và muốn đưa các nước ASEAN tham gia. Nhưng Việt Nam, tuy cũng rất tức giận trước Trung Quốc, song lại im lặng một cách khó hiểu – Việt Nam bày tỏ bất đồng một cách kín đáo khi nói chuyện riêng, trong khi Ngoại trưởng Philíppin Rosario định kéo Việt Nam vào cuộc tranh cãi chung nhưng không thành công.
Tại Phnôm Pênh, bà Phó Oánh, Thú trưởng Ngoại giao, cựu Đại sứ Trung Quốc tại Luân Đôn, trình bày lý lẽ của Trung Quốc, biện hộ cho sự hòa dịu theo phương cách quen thuộc của Trung Quốc, lẩn tránh các cuộc tranh luận công khai về các điểm khó gây tranh cãi. Sau khi tái khẳng định bãi đá ngầm Huangyan là lãnh thổ Trung Quốc, bà nói Bắc Kinh không muốn đưa cuộc tranh cãi này ra trước một tổ chức quốc tế và nói thêm – chính là để phê phán trực tiếp Oasinhtơn – rằng “gây căng thẳng trong vùng không phải là ý hay”. Nhưng trong tháng 4/2012, cũng chính bà Phó Oánh khẳng định lập trường của Trung Quốc một cách ít ngoại giao hơn vì cũng nói theo lời đe dọa của “Global Times”, một tờ báo theo khuynh hướng rất dân túy, hồi tháng 9/2011 khuyến cáo Bắc Kinh nên “trừng phạt Hà nội và Manila”. Khi đó, bà nói rằng Trung Quốc đã “sẵn sàng cho mọi khả năng”.
Còn Mỹ, từ ngày 17 đến ngày 30/4/2012, đã tiến hành tập trận chung ớ đảo Palawan với Philíppin với chủ đề “chiếm lại một hòn đảo bị lực lượng thù địch chiếm giữ”. Lần này, Mỹ tránh xa các cuộc tranh cãi về vấn đề chủ quyền vì biết các cuộc tranh cãi về lãnh thổ chứa đựng nguy cơ can dự quân sự cao đến mức nào. Nhưng cuộc tranh đua giữa Mỹ và Trung Quốc ở Đông Nam Á không chỉ dừng lại ở vấn đề Biển Nam Trung Hoa. Oasinhtơn hiểu được mối nguy hiểm chỉ bày tỏ thái độ bằng đe dọa quân sự nên, từ mùa Xuân vừa rồi, đưa ra một chiến lược thương mại đồ sộ.
Đáp lại khu vực trao đổi mậu dịch tự do rộng lớn Trung Quốc-ASEAN, trong đó một phần đã có hiệu lực từ tháng 1/2010 với sáu nước đi trước (Xinhgapo, Brunây, Malaixia, Thái Lan, Inđônêxia và Philíppin) trong khi chờ bốn nước khác (Việt Nam, Lào, Campuchia và Mianma) vào tháng 1/2015, Chính phủ Mỹ đưa ra dự án Hiệp định đối tác kinh tế chiến lược xuyên Thái Bình Dương bao gồm nhiều hiệp định trao đổi mậu dịch tự do giữa các nước nằm cạnh Trung Quốc và một mạng lưới các đối tác bao gồm Mỹ và nhiều nước vùng Thái Bình Dương và hai miền châu Mỹ.
Thái Lan thể hiện mối quan tâm đến dự án này trong chuyến thăm của Tổng thống Obama, trong khi các quan chức Việt Nam, Malaixia, Xinhgapo thảo luận vấn đề này với phía Mỹ tại Phnôm Pênh. Mêhicô, Canađa, Nhật Bản, Hàn Quốc cũng đồng ý tham gia. Vì Oasinhtơn đã có các hiệp định trao đổi mậu dịch tự do với nhiều nước ở hai bờ Thái Bình Dương – trong đó có Xinhgapo, Hàn Quốc, Ôxtrâylia, Canada, Chilê, Côlômbia, Mêhicô, Pêru và nhiều nước Trung Mỹ khác – nên hành động này rõ ràng là nhằm đáp lại các chiến lược thương mại quy mô của Trung Quốc. Dự án này là mệnh lệnh đối với Nhà Trắng và áp lực đối với các doanh nhân, còn Bắc Kinh phải tuân thủ quy định của thị trường, không được thao túng đồng tiền của mình, hay phải tôn trọng quyền sở hữu. Các vấn đề này được Tổng thống Obama nói rõ trong bài phát biểu tại hội nghị thượng đỉnh APEC tại Hawai hồi tháng 11/2011.
Nhưng khung cảnh bây ,giờ lộn xộn hơn và các sáng kiến đối chọi nhau nhiều hơn. Trong vấn đề tự do trao đổi thương mại, không rõ tất cả các kế hoạch đối chọi nhau làm thế nào để có thể gắn kết được với nhau. Thêm vào đó, tại hội nghị thượng đỉnh ASEAN, Thủ tướng Campuchia, Hun Sen, cho biết các nước thành viên tổ chức này từ năm 2013 sẽ thương lượng với Ấn Độ, Trung Quốc, Nhật Bản, Hàn Quốc, Niu Dilân và ôxtrâylia, một kế hoạch cạnh tranh với dự án Hiệp định đối tác chiến lược xuyên Thái Bình Dương của Mỹ. Ngay lập tức, Canbơrơ hoan nghênh sáng kiến này.
Hiện đã bắt đầu xuất hiện các triệu chứng căng thẳng nghiêm trọng hơn, về cả chiến lược lẫn thương mại, và lại càng căng thẳng hơn khi Đảng Cộng sản Trung Quốc vì phải đối mặt với cuộc khủng hoảng ở trong nước nên không có khả năng đối kháng với chủ nghĩa dân tộc trong dư luận nếu từ bỏ các yêu sách chủ quyền của mình. Trong bối cảnh đó, không biết Oasinhtơn có thành công trong việc huy động một cộng đồng các nước khác biệt nhau về văn hóa, chính trị và kinh tế không, về cơ bản, các nước này vẫn lưỡng lự khi phải quyết định theo hẳn bên này hay bên kia vì họ muốn giữ được cả hai: với Trung Quốc để buôn bán và làm giàu, với Mỹ để bảo đảm an ninh trong trường hợp ảnh hưởng của Bắc Kinh trở thành mối đe dọa.
Ngoài ra còn có một thực tế khác nữa. Khó có thể cân bằng được với ảnh hưởng của Bắc Kinh trong vùng vốn tồn tại trên cơ sở sự có mặt từ ngàn đời của các mạng lưới người Trung Quốc hải ngoại, cho dù xu hướng tích lũy về lượng – vốn gắn chặt với các chiến lược thương mại của thương nhân Trung Quốc – quả thực có nguy cơ gây ra ở đâu đó phản ứng khó chịu của người địa phương, một vấn đề xảy ra nhiều trong lịch sử của vùng này, như ở Việt Nam, Inđônêxia và Malaixia. Vùng này cũng có đặc điểm là sự đan xen kỳ lạ giữa các nền văn hóa đôi khi đối chọi nhau, mà các ban lãnh đạo chính trị phải thích ứng. Điều này không thuận lợi cho chiến lược của Oasinhtơn vốn rất rành mạch giữa cái tốt và cái xấu.
Tại vùng đất rộng tới 5 triệu cây số vuông này, với 610 triệu dân, nằm vắt ngang giữa lục địa Á-Âu và Biển Nam Trung Hoa, bao gồm các vùng lãnh thổ nằm giữa Trung Quốc và Ấn Độ, và với các quần đảo rộng lớn khó có thể kiểm soát được, những chiếc nôi văn hóa ngàn đời của đạo Hinđu, đạo Phật và của Trung Quốc bị cạnh tranh bởi tỷ lệ rất lớn người theo đạo Hồi cải đạo từ thế kỷ 8. Những khẳng định mang tính chất tôn giáo của các cộng đồng Hồi giáo – đôi khi kình địch giữa họ với nhau nhưng thường khá độ lượng đối với các thiểu số tôn giáo khác – có lúc là động lực dẫn đến các phong trào ly khai, là các yếu tố gây bất ổn tiềm tàng ở Inđônêxia, Philíppin và Thái Lan. Trong khi đó, ở Mianma, sắc tộc Rohingya theo đạo Hồi hiện đang là nạn nhân của tâm lý phân biệt chủng tộc gần giống vói thanh lọc sắc tộc và diễn ra thường xuyên đến mức làm tổn hại tới hình ảnh của bà Aung San Suu Kyi.
Ở phần lớn các nước, dân chủ và tôn trọng nhân quyền – vốn là những chuẩn mực để Chính quyền Obama ủng hộ về chính trị – chỉ được tôn trọng một cách không đều đặn và ở đâu đâu cũng vẫn còn tình trạng mập mờ chính trị núp sau vẻ bề ngoài luật pháp tạo điều kiện cho các mạng lưới của Trung Quốc thâm nhập. Trong khi đó, chiếc hố ngăn cách ngày càng sâu giữa những người giàu nhất và những người nghèo nhất, gây nguy cơ bất ổn chính trị tiềm tàng. Tỷ lệ người sống ngoài lề xã hội quả thực rất cao ở nhiều nước trong vùng (tại Inđônêxia, mục tiêu chiến lược của Nhà Trắng để tạo đối trọng với Trung Quốc, hơn 100 triệu người sống với chưa đến 60 USD/tháng, trong khi ở Việt Nam, số này là hơn 30 triệu người). Trong bối cảnh đó, có thể thấy được khó khăn trong việc huy động một liên minh xoay quanh chuẩn mực quy định của pháp luật để thay thế chiến lược gây ảnh hưởng của Bắc Kinh.
Cuối cùng, vùng này vẫn còn hai đảng cộng sản cầm quyền ở Lào và Việt Nam, khuynh hướng độc đảng ở Xinhgapo, Malaixia và Campuchia và, trên tất cả là việc quân đội nắm chắc quyền lực ở Inđônêxia, Philíppin và Thái Lan, những nước lợi dụng chủ nghĩa đại dân tộc chính trị hay tôn giáo để tăng cường quyền lực của mình, trong tình hình tồn tại tình trạng gần như tự chủ chính trị so với chính phủ trung ương.
Khó khăn trong việc quy tụ toàn vùng đằng sau Mỹ hay thậm chí tạo ra sự gắn kết trong ASEAN, trong bối cảnh kình địch chiến lược sâu sắc giữa Trung Quốc và Mỹ, bộc lộ theo cách gần như khôi hài ở Thái Lan. Nước này vừa đón tiếp, trong một quãng thời gian không cách xa nhau lắm, cả Tổng thống Mỹ – nước mà Băng Cốc là một trong những đồng minh quân sự lâu đời nhất – lẫn Thủ tướng Trung Quốc – nước vừa kết thúc một chương trình xây dựng hạ tầng ở Thái Lan và một dự án Trung Quốc-Thái Lan cùng hỗ trợ Mianma.
TTXVN (Hồng Công 28/11)
Theo báo Bưu điện Hoa Nam buổi Sáng (Hồng Công) số ra ngày 22/11, ngay cả khi có một nước “chư hầu” là Campuchia làm Chủ tịch luân phiên Hiệp hội Các quốc gia Đông Nam Á (ASEAN), Trung Quốc cũng khó có thể kiềm chế các nước thành viên ASEAN trong vấn đề giải quyết những tranh chấp lãnh hải giữa Bắc Kinh với một số nước thành viên hiệp hội này.
Sự thất vọng và mỉa mai là điều rõ ràng, khi người phát ngôn Bộ Ngoại giao Trung Quốc Tần Cương nêu ra “bài toán” chưa có lời giải đằng sau những mối quan hệ phức tạp của Trung Quốc với ASEAN.
Đầu tiên, ông Tần Cương nói về một bài toán phải tính đến hội nghị cấp cao Đông Á của ASEAN – cơ chế “10+8” – 10 nước ASEAN và 8 cường quốc khác, trong đó có Trung Quốc và Mỹ. Sau đó, ông Tần Cương nói rằng có “một bài toán khác” bên trong bản thân ASEAN. “Đó là bài toán 10+2,” ông Tần Cương nhấn mạnh, một ám chỉ rõ ràng nhằm vào Philíppin và Việt Nam, hai quốc gia ASEAN mà Bắc Kinh lo ngại đang thực hiện chiến dịch quốc tế hóa những tranh chấp Biển Đông với Trung Quốc. “Và cái nào lớn hơn?” Ông Tần Cương tự đặt câu hỏi tu từ bên lề Hội nghị cấp cao Đông Á vừa diễn ra tại Phnôm Pênh.
Thật không may, các nước ASEAN đang cảnh báo rằng những cách “cách giải toán chính trị” đang tiến hành hiện nay không đơn giản như vậy, khi khu vực Đông Nam Á phát hiện ra rằng họ bị lôi kéo vào sự đối địch chiến lược mở rộng giữa Trung Quốc và Mỹ.
Trung Quốc sẽ phải đối mặt với những thách thức đang ngày càng gia tăng từ ASEAN xung quanh tranh chấp Biển Đông khi một năm đầy tranh cãi của Campuchia trên cương vị Chủ tịch luân phiên ASEAN chấm dứt. Mặc dù đã gặp nhiều khó khăn, ít nhất thì trong ngắn hạn, thời gian 1 năm Campuchia làm Chủ tịch ASEAN là điều tốt cho Bắc Kinh.
Campuchia, một nước nhận viện trợ của Trung Quốc trong thời gian dài, đã bị cáo buộc thực hiện những mệnh lệnh của Trung Quốc trong những tháng gần đây nhằm trì hoãn sự tập trung đang được tăng cường của ASEAN trong việc giải quyết những tranh chấp lãnh hải trên Biển Đông, cần phải nhớ rằng, mục đích cuối cùng của Trung Quốc là muốn dàn xếp việc giải quyết những tranh chấp cụ thể với từng nước có tuyên bố chủ quyền lãnh hải ở Biển Đông – điều mà hầu hết các chuyên gia phân tích tin rằng sẽ có lợi rõ ràng cho Bắc Kinh.
Đầu tiên, Campuchia đã gây ra sự đổ vỡ lịch sử của Hội nghị Ngoại trưởng ASEAN lần thứ 45 (AMM-45) hồi tháng 7 vừa qua, khi những tranh cãi về việc giải quyết vấn đề tranh chấp Biển Đông như thế nào đã gây ra những hiềm khích chưa từng có tiền lệ giữa các nước thành viên ASEAN. Trong nhiều thập kỷ, ASEAN luôn đặt sự đồng thuận lên trên tất cả. Thế nhưng, lần đầu tiên trong lịch sử 45 năm tồn tại của hiệp hội này, các Ngoại trưởng ASEAN đã không thể đưa ra được một thông cáo chung.
Sau thất bại đó, các nhà lãnh đạo đã đến Phnôm Pênh với quyết tâm thúc đẩy tiến triển về một Bộ quy tắc ứng xử mang tính chất ràng buộc với Trung Quốc về vấn đề Biển Đông nhằm quản lý tốt hơn những căng thẳng trong vấn đề này. Đến nay, tất cả vẫn dừng ở mức quyết tâm không để vấn đề này làm sa lầy các vấn đề khác như kinh tế, thương mại và hội nhập.
Hôm 17/11 vừa qua, Campuchia, nước chủ nhà Hội nghị thượng đỉnh ASEAN và Hội nghị cấp cao Đông Á lần thứ 7, đã tuyên bố rằng các nhà lãnh đạo ASEAN đã chính thức nhất trí từ nay trở đi không quốc tế hóa vấn đề Biển Đông. Quốc vụ khanh Bộ Ngoại giao Campuchia Kao Kim Hourn nói thêm rằng các cuộc đàm phán giữa ASEAN với Trung Quốc sẽ là diễn đàn duy nhất cho việc giải quyết vấn đề tranh chấp chủ quyền lãnh hải trên Biển Đông. Tuy nhiên, tuyên bố mà Campuchia đưa ra đã làm dấy lên nhiều nghi vấn, và thỏa thuận mà Campuchia nói đến trên thực tế không tồn tại.
Với việc các nhà lãnh đạo, bao gồm Tổng thống Mỹ Barack Obama và các đồng minh đến từ Nhật Bản, ôxtrâylia, tập trung tại Phnôm Pênh với quyết tâm nêu lên sự cần thiết phải giảm bớt những va chạm trong vấn đề tranh chấp Biển Đông, thì đó là một thỏa thuận đáng chú ý, và là một chiến thắng dành cho nỗ lực vận động hậu trường của Bắc Kinh.
Tuy nhiên, sự đồng thuận mà Campuchia rêu rao chỉ kéo dài chưa đầy một ngày. Phái đoàn Philíppin do Tổng thống Benigno Aquino dẫn đầu, đã lên tiếng phản đối, tố cáo Campuchia xuyên tạc và cảnh báo rằng không có một thỏa thuận nào như vậy, đồng thời khẳng định quyền tìm kiếm sự quốc tế hóa vấn đề Biển Đông nếu như Manila cảm thấy rằng chủ quyền quốc gia của họ bị đe dọa.
Sự đoàn kết của ASEAN lại bị phá vỡ và Biển Đông dường như đã quay trở lại chương trình nghị sự toàn cầu mở rộng, bất chấp những nỗ lực của Bắc Kinh , Các phái viên ASEAN đã xác nhận rằng không có thỏa thuận chính thức nào về việc hạn chế các cuộc thảo luận liên quan vấn đề tranh chấp Biển Đông.
Cuối cùng, một số người trong cuộc đã bị ngạc nhiên bởi sự đổi hướng của những sự kiện, Trên hết, Thủ tướng Hun Sen của Campuchia, một cựu chỉ huy Khơme Đỏ giờ đây được coi là nhân vật lãnh đạo cuối cùng thiên về bạo lực chính trị tại Đông Á – không chỉ nổi tiếng về sự xảo quyệt ngoại giao của ông ta. Khi các phái viên được đưa đến Cung điện Hòa bình của Hun Sen do Trung Quốc xây dựng, họ phát hiện trên những bức tường giăng đầy những băng rôn ca ngợi mối quan hệ “trường tồn” của Campuchia với Trung Quốc và Thủ tướng Ôn Gia Bảo. Những băng rôn đó sẽ được giữ lại cả tuần, ngay cả khi các nhà lãnh đạo 16 quốc gia khác có những phát biểu tại Cung điện Hòa Bình.
Những người quan sát kỹ hơn sẽ thấy những hàng binh sĩ vây quanh các con phố với những khẩu súng trường kiểu 097 và xe môtô do Trung Quốc sản xuất.
Báo chí địa phương thì tràn ngập thông tin trong cuộc gặp với Thủ tướng Hun Sen, Ôn Gia Bảo đã cam kết thực hiện thỏa thuận viện trợ 50 triệu USD cho Campuchia, một cam kết giá trị nhất trong số những thỏa thuận tổng trị giá 500 triệu USD mà Trung Quốc đã đưa ra hồi tháng 9 trong tất cả các lĩnh vực quan hệ giữa hai nước, từ phát triển mở rộng, đến kinh tế và thương mại. Những thỏa thuận này đã đưa Trung Quốc trở thành đối tác quốc tế quan trọng nhất của Campuchia.
Một phái viên ASEAN tuyên bố: “Chắc chắn Hun Sen đã thực hiện nhiệm vụ mà Trung Quốc giao cho trong năm nay. Tuy nhiên, điều đó chỉ giúp Bắc Kinh trì hoãn, chứ không phải là thành công hoàn toàn. Nó cũng dẫn đến một quyết tâm đã được làm mới để đưa các cuộc đàm phán quay trở lại đúng hướng và có thể tiến triển hơn. Mọi người đều muốn nhặt những mảnh vỡ lên và tiến về phía trước”.
Trong khi mối quan hệ với Campuchia vẫn mang ý nghĩa chiến lược sâu sắc, các quan chức và học giả Trung Quốc cũng đã nhấn mạnh những thách thức phía trước khi chức Chủ tịch luân phiên ASEAN được chuyển cho Brunây.
Vương quốc giàu dầu mỏ này – chế độ quân chủ hoàn toàn cuối cùng ở Đông Nam Á – sẽ là một “cục than nóng” đầy khó khăn đối với Trung Quốc. Dù là một nước khá lặng lẽ trong ASEAN, nhưng Brunây là một trong 4 đối thủ tuyên bố chủ quyền với Trung Quốc ở Biển Đông, bên cạnh Philippin, Việt Nam và Malaixia.
Xinhgapo – nước muốn thấy tiến triển trong năm tới về Bộ quy tắc ứng xử của các bên ở Biển Đông – và các quốc gia khác đã kín đáo giúp đỡ Brunây để nước này sẵn sàng quay trở lại ánh đèn sân khấu ngoại giao.
Một sự phức tạp tiềm tàng là việc xoay vòng chức Tổng Thư ký ASEAN – một vị trí ít quyền lực nhưng có ảnh hưởng đáng kể. Cựu Ngoại trưởng Thái Lan Surin Pitsuwan đã trao lại chức vụ này cho nhà ngoại giao Việt Nam Lê Lương Minh, người sẽ nắm giữ chức vụ này trong 5 năm.
Ông Lê Lương Minh, một người có nhiều kinh nghiệm làm việc tại Liên hợp quốc, dự kiến sẽ duy trì mạnh mẽ sự thúc đẩy của ASEAN đối với Bộ quy tắc ứng xử về vấn đề Biển Đông trong chương trình nghị sự của tổ chức này.
Cựu Tổng Thư ký Surin Pitsuwan đã có những lúc có vẻ như miễn cưỡng đi vào những chi tiết về căng thẳng Biển Đông, ngoài những lời kêu gọi nhẹ nhàng về sự đoàn kết. Khi bầu không khí “tăng nhiệt”, ông Surin đã lẩn tránh báo chí.
Tuy nhiên, tân Tổng Thư ký ASEAN Lê Lương Minh sẽ có nguy cơ bị chỉ trích nếu như ông này quá thẳng thắn trons việc thể hiện lập trường của Hà Nội chống Trung Quốc.
Vị trí Tổng Thư ký ASEAN vẫn là một điều gì đó cho thấy một công việc có tiến triển và là một cơ hội cho ông Lê Lương Minh biến điều đó trở nên quan trọng hơn. Như một số học giả đã nhấn mạnh, ASEAN cần nhiều hơn ở một vị tướng, thay vì chỉ là một thư ký.
Những vấn đề mà ông Lê Lương Minh sẽ phải đối mặt ít nhất không là gì khác ngoài một cuộc chiến vì tinh thần của ASEAN. Lại một lần nữa ASEAN thấy mình đứng ở trung tâm của các đổi thủ hùng mạnh như thời kỳ cao trào của thời Chiến tranh Lạnh. Và dĩ nhiên là không ai muốn thấy lại kỷ nguyên đẫm máu đó.
Theo cách nói khoa trương của Oasinhtơn, việc Mỹ tái can dự khắp Đông Nam Á là một phần của nỗ lực nhằm định hình sự trỗi dậycủa Trung Quốc, buộc Trung Quốc phải tuân theo các quy chuẩn quốc tế. Với sự thận trọng đáng kể, Mỹ đã củng cố những nỗ lực của các nước ASEAN trong việc phối hợp và tổ chức những phản ứng ngoại giao đối với những thách thức từ phía Trung Quốc. Ví dụ, trong khi Philíppin công khai đứng ra phản đối, những nước khác đang giúp đỡ ở hậu trường.
Về phía Trung Quốc, các quan chức và học giả nước này đã cho thấy rõ ràng rằng ở hướng ngược lại, họ quyết tâm định hình sự trỗi dậy của ASEAN. Trung Quốc cần phải không bị đe dọa, kiềm chế hay thách thức tại sân sau hàng hải của riêng họ, và những tranh chấp song phương phải không trở thành chủ đề để nước ngoài can thiệp.
Như Giáo sư Tra Đạo Quýnh của Đại học Bắc Kinh (Hồng Công) đã nóigần đây, Trung Quốc không quan tâm đến một ASEAN bị chia rẽ, nhưng Trung Quốc phải cẩn thận, trong thời gian dài ASEAN không phát triển giống như một Liên đoàn Arập ngày càng quyết đoán và theo chủ nghĩa can thiệp. Giáo sư Tra Đạo Quýnh nói rằng Trung Quốc có một lợi ích chiến lược ở trong khối ASEAN vững mạnh, đoàn kết và có khả năng dẫn dắt các cuộc họp của khu vực mà không có các cường quốc bên ngoài, nhưng Trung Quốc phải duy trì được chương trình nghị sự lâu dài là kiến tạo hòa bình và tránh xung đột, thay vì làm bất kỳ điều gì quyết liệt hơn. Theo Giáo sư Tra Đạo Quýnh, Trung Quốc sẽ không bao giờ muốn thấy việc hình thành một nhóm các nước “đấu tranh bằng hành động quân sự bên trong bản thân nhóm đó hoặc chống lại các nước khác ở bên ngoài”.
Một số nước ASEAN rõ ràng muốn Trung Quốc nhận thức rõ hơn về sức mạnh của nước này, và từ bỏ những hành động gần đây vì những mối quan hệ tốt đẹp.
Theo hãng tin Bloomberg, khi Tổng thống Philíppin Aquino trở về Manila sau khi đưa ra một lời kêu gọi quốc tế hành động khẩn cấp, nhà lãnh đạo này đã khẳng định rằng chính phủ của ông vẫn muốn Trung Quốc “trở thành ví dụ về sự khôn ngoan và đi đầu trong việc tìm kiếm hòa bình”. Tổng thống Aquino nói: “Khu vực của chúng ta có nhiều nơi rất khác nhau và sự hài hòa của khu vực có thể dễ dàng bị phá vỡ bởi việc làm chệch hướng chính trị, quân sự hoặc sức mạnh kinh tế”.
Chỉ cách đây 4 năm, Trung Quốc đã thành công trong việc giữ cho các nước ASEAN chính thức yên lặng trong vấn đề Biển Đông. Những sự kiện gần đây đã chứng tỏ rằng bất chấp những nồ lực đáng kể, những tính toán giờ đây đã trở nên phức tạp hơn nhiều./.
Theo Ba sàm
Chủ Nhật, 25 tháng 11, 2012
Thủ tướng vịt què và câu hỏi về vai trò của Trung Quốc ở Đông Nam Á
Địa hình thay đổi trên con đường của Bắc Kinh tuần vừa qua tại một cuộc họp kín bầu Tổng thư ký của khối ASEAN ở Campuchia. Ôn Gia Bảo, Thủ tướng vịt què của Trung Quốc (nguyên văn: Wen Jiabao, China's lame duck premier) thường thể hiện giọng điệu nhẹ nhàng nhưng mang tính cách như "ông nội" (nguyên văn: grandfatherly), khi trao đổi trong vấn đề tranh chấp Biển Đông. Các nhà lãnh đạo của Phi-líp-pin, Xin-ga-po và Việt Nam đã phản ứng giận dữ khi chủ nhà Campuchia cho rằng tất cả các bên đồng ý không đem yếu tố bên ngoài vào tranh chấp - ám chỉ đến Mỹ giữa lúc ông chủ nhà trắng đang có mặt tại hội nghị.
Trong khi đó, Barack Obama, nhờ chuyến thăm đầu tiên trên cương vị một tổng thống Mỹ đến Myanmar, mang theo một hình ảnh của Mỹ, tự tin, thân thiện, kêu gọi giảm căng thẳng và dường như không nghiêng theo bên nào.
Bắc Kinh đang phải vật lộn để tìm kiếm bàn chân của mình như một sức mạnh đang gia tăng trên con đường này, nhưng Hoa Kỳ từ chối nhường lại lối đi trong khu vực, mạnh dạn chống đở các quốc gia khác không để khu vực này nằm dưới chân Trung Quốc.
"Mỹ hiện diện mạnh mẽ, ngoại giao tương đối kỷ luật và bình tĩnh quan sát áp lực nặng tay của Trung Quốc," Ernest Bower, nhà nghiên cứu Đông Nam Á tại Hội đồng Nghiên cứu Chiến lược và Quốc tế (CSIS) ở Washington DC, đã viết trong một bài bình luận hôm thứ năm.
Đó là một sự tương phản so với chiến thuật mà Bắc Kinh rất thích nhiều thập kỷ qua khi tán tỉnh khu vực Đông Nam Á với thương mại tăng cao, vốn đầu tư và thị trường rất lớn của Trung Quốc. Hơn nữa, ông Ôn đã tổ chức các cuộc thảo luận về mở rộng một thỏa thuận thương mại tự do giúp tăng nhập khẩu vào Trung Quốc từ khu vực Đông Nam Á.
Kinh tế của Trung Quốc "vẫn còn chào đón, nhưng nụ cười đã phai mờ", ông Aaron Friedberg, giáo sư chính trị và các vấn đề quốc tế tại Đại học Princeton nói.
Đông Nam Á là một khu vực ảnh hưởng truyền thống của Trung Quốc. 10 nước trong Hiệp hội các quốc gia Đông Nam Á, hay ASEAN, là một thị trường với hơn 600 triệu dân và nằm trên tuyến đường hàng hải quan trọng, vùng biển nhiều cá, dầu, khí đốt và các khoáng sản.
Ảnh hưởng của Bắc Kinh bắt đầu chìm trong năm 2010 khi tuyên bố chủ quyền các đảo ở biển Đông gây lo âu giữa Philippines và Việt Nam, cùng với Brunei, Malaysia và Đài Loan cũng tuyên bố chủ quyền toàn bộ hoặc một phần các hòn đảo.
Tranh chấp cung cấp một cánh cửa mở cho Hoa Kỳ. "Trục Mỹ" mang lại những chú ý ngoại giao mới trong khu vực và hứa hẹn nhiều nguồn lực quân sự.
Tuy nhiên, ma sát chỉ có tăng lên. Bắc Kinh đã trở nên tích cực hơn trong việc đưa tàu tuần tra xung quanh các đảo tranh chấp, dẫn đến một tình thế bế tắc vào mùa hè năm ngoái với Philippines ở bãi cạn Scarborough. Trung Quốc cũng đi xa hơn trên các hòn đảo khác với Nhật Bản, nâng cao lo ngại về một Trung Quốc bành trướng. Bắc Kinh cũng bắt đầu phát hành hộ chiếu mới với một bản đồ cho thấy toàn bộ Biển Đông là lãnh thổ Trung Quốc.
Sự căng thẳng trong thảo luận trở nên nổi bật tại hội nghị thượng đỉnh hàng năm của các nhà lãnh đạo Đông Nam Á tại thủ đô Phnom Penh của Campuchia với sự tham dự của Tổng thống Obama.
Tổng thống Philippines Benigno Aquino nêu vấn đề Bãi Scarborough, khiến Thủ tướng vịt què tuyên bố rằng hòn đảo nhỏ này là "lãnh thổ của Trung Quốc từ thời cổ đại và không có tranh chấp chủ quyền tồn tại". "Hành động của Trung Quốc để khẳng định chủ quyền là hoàn toàn thích hợp và cần thiết", vịt què nói trong cuộc họp được đóng kín cửa, theo Thứ trưởng Ngoại giao Fu Ying.
Tuyên bố nghiêm khắc của ông Ôn là "phá hoại và nguy hiểm", Bower viết tiếp, "Đây là một khu vực không chắc chắn, và không chắc chắn có nghĩa là tình trạng khẩn cấp của một sự bất ổn vốn có trong khu vực làm suy yếu nền tảng vững chắc cho sự phát triển khu vực."
Một chuyên gia hậu thuẫn chính phủ Trung Quốc thừa nhận thất bại, "Bằng cách nào đó, vấn đề này đã không được xử lý tốt trong cuộc họp", ông Zhao Gancheng, giám đốc của Trung tâm khu vực Đông Nam Á tại Viện nghiên cứu về các vấn đề quốc tế Thượng Hải, nói.
Thực tế kinh tế vẫn có thể giúp Trung Quốc có lợi thế, các chuyên gia nói. Trung Quốc nhập khẩu từ khu vực này tăng 29% so với cùng kỳ năm ngoái đến $ 146 tỷ USD, và với nền kinh tế dự kiến sẽ vượt qua Mỹ như là nước lớn nhất thế giới trong những năm tới, Trung Quốc sẽ chỉ tăng tầm quan trọng như là một nguồn đầu tư nước ngoài.
Thực tế là Trung Quốc đã từ chối để quay trở lại - mặc dù kích động một phản ứng dữ dội có thể làm tổn thương lợi ích dài hạn - bởi Bắc Kinh tin là nền kinh tế của Trung Quốc cuối cùng sẽ thuyết phục ASEAN rằng tương lai của họ đi chung đường với Trung Quốc, không có Mỹ, Friedberg từ Princeton nói.
"Câu hỏi lớn, tôi nghĩ, là liệu các nước ASEAN tin rằng Hoa Kỳ thực sự có quyết tâm và có nguồn lực để thực hiện các cam kết trong những năm gần đây. Nếu Washington bắt đầu nghi ngờ điều này, họ sẽ phải xoa dịu Bắc Kinh ", Friedberg nói.
Tác giả: Christopher Bodeen/ AP
Nguồn: The Jakarta Post (http://www.thejakartapost.com/news/2012/11/25/chinas-role-southeast-asia-questioned.html)
Thứ Năm, 22 tháng 11, 2012
Trung Quốc, Campuchia ‘tung hứng’ tại hội nghị ASEAN
Truyền thông Philippines kêu gọi trừng phạt Campuchia
Mạng tin Manila Times.net của Philippines sáng nay viết: "Hiệp hội các quốc gia Đông Nam Á (ASEAN) nên có hành động trừng phạt đối với quốc gia thành viên Campuchia", vì nước này tuyên bố ASEAN nhất trí từ nay trở đi sẽ không quốc tế hóa các tranh chấp lãnh hải ở Biển Đông.
Theo mạng tin trên, Campuchia "không được" và cũng "không nên" tuyên bố như vậy vì không có cơ sở thực tế; đồng thời ca ngợi phản ứng linh hoạt và kịp thời của Tổng thống Philippines Benigno Aquino.
"Tổng thống Benigno Aquino đã đúng khi phản đối ngay lập tức tuyên bố táo bạo của Campuchia. Im lặng là đồng ý. Không phản ứng ngay có nghĩa là Philippines tự chấp nhận từ bỏ những điều mình đã theo đuổi bấy lâu", mạng Manila Times.net viết.
Ngày 19-11, nhà lãnh đạo Philippines đã thẳng thắn bác bỏ tuyên bố của quan chức ngoại giao Campuchia Kao Kim Hourn nói trước đó một ngày rằng các nhà lãnh đạo Đông Nam Á đã quyết định từ nay không quốc tế hóa vấn đề biển Đông. Ông Aquino khẳng định ASEAN không hề đạt được thỏa thuận nào như vậy, đồng thời quả quyết Manila đã phản đối đến phút chót quan điểm của Phnom Penh trong các cuộc thảo luận giữa Thủ tướng Noda và các nhà lãnh đạo ASEAN.
"Hôm qua, một số nước thành viên bày tỏ quan điểm về sự đoàn kết của ASEAN đối với vấn đề Biển Đông. Nhưng các quan điểm đó không thể biến thành sự đồng thuận của ASEAN. Để giải quyết vấn đề này... ASEAN không phải là con đường duy nhất cho chúng tôi. Là một nước có chủ quyền, chúng tôi có quyền bảo vệ các lợi ích quốc gia của mình", Tổng thống Philippines nhắc lại lập trường của mình khi ông cắt ngang lời kết luận "thiếu chuẩn xác" của Thủ tướng nước chủ nhà Hun Sen sau cuộc hội đàm ASEAN - Nhật Bản.
Trong bài bình luận của mình, Manila Times.net cho rằng tranh chấp lãnh hải giữa Trung Quốc và Philippines liên quan đến an ninh an toàn ở Biển Đông nên được đưa ra vũ đài quốc tế. Trung Quốc muốn giải quyết các vấn đề này thông qua đàm phán song phương, nhưng điều này là không công bằng với Philippines, nước hiện có vị thế đàm phán yếu hơn.
Hiện tại, Trung Quốc là một siêu cường cả về kinh tế và quân sự. Trong khi đó, Philippines không có gì nhiều hơn ngoài vị thế của một nền kinh tế đang nổi với tiềm lực quân sự chủ yếu dựa vào sự chống lưng của đồng minh thân cận Mỹ.
Manila Times.net cũng cho biết các quan chức Campuchia đã cố gắng lôi kéo các nước thành viên ASEAN trong thời gian diễn ra Hội nghị Cấp cao ASEAN 21 và các Cấp cao liên quan ở thủ đô Phnom Penh từ ngày 18 - 20/11. Ngoài ra, mạng tin này cũng lưu ý Campuchia cần phải đưa ra lựa chọn rõ ràng giữa việc "trở thành con rối của Trung Quốc" hoặc là "một nhà nước độc lập như các quốc gia thành viên khác trong ASEAN".
"Nếu không thể thoát khỏi các mối quan hệ quá gần gũi với Trung Quốc, Campuchia có thể chọn cách rời xa ASEAN", Manila Times.net viết.
Hiện tại Trung Quốc đang có tranh chấp lãnh hải tại Biển Đông với 4 nước thành viên ASEAN gồm Philippines, Việt Nam, Malaysia và Brunei. Ngoài ra, nước này cũng đang có những vấn đề tương tự tại biển Hoa Đông với một quốc gia ngoài ASEAN như Nhật Bản. Mâu thuẫn của Trung Quốc với các nước tại hai vùng biển này ngày càng trở nên căng thẳng khi Bắc Kinh liên tục phái các đội tàu ngư chính và hải giám tới các vùng biển tranh chấp, đồng thời "mượn tay" Campuchia để lái các cuộc tranh luận về Biển Đông tại tuần lễ Cấp cao ASEAN 21.
"Trò chơi tung hứng"
Không chỉ có báo giới Philippines, tờ Hoa Nam Buổi sáng của Hồng Kông số ra sáng nay cũng cho rằng Trung Quốc và Campuchia đang “chơi trò tung hứng” với ASEAN trong vấn đề tranh chấp Biển Đông.
Theo báo trên, biểu hiện rõ nhất của trò “tung hứng” này là việc Trung Quốc đánh giá cao những nỗ lực của Campuchia trong việc hạn chế các cuộc thảo luận của ASEAN về tranh chấp Biển Đông, cho rằng nỗ lực này của nước chủ nhà là "sự hỗ trợ bảo vệ sự đoàn kết" tại Cấp cao Đông Á lần thứ 7 giữa 10 nước thành viên ASEAN và 8 nước Đối tác đối thoại (gồm Mỹ, Nga, Nhật Bản, Trung Quốc, Ấn Độ, Hàn Quốc, Australia và New Zeland).
Đây không phải là lần đầu tiên "xứ chùa Tháp" được nhận những lời khen này từ Trung Quốc, nước đang dành cho Campuchia những khoản viện trợ khổng lồ mà mới đây nhất là khoản vay trị giá 100 triệu USD cho việc xây dựng nhà máy sản xuất xi măng lớn nhất nước. Trước đó, hồi tháng 7, Campuchia cũng đã đứng về phía Bắc Kinh trong vấn đề tranh chấp Biển Đông tại Hội nghị Ngoại trưởng ASEAN lần thứ 45, khiến lần đầu tiên Hiệp hội không ra được tuyên bố chung sau hội nghị.
"Phnom Penh đang cố gắng bảo vệ sự đoàn kết của ASEAN", người phát ngôn Bộ Ngoại giao Trung Quốc Tần Cương nói hôm 20-11 tại thủ đô Bắc Kinh.
Trong một phát biểu cứng rắn tại Cấp cao Đông Á, nơi bị phủ bóng bởi những tranh chấp ở Biển Đông, Tổng thống Philippines Benigno Aquino đã cảnh báo vấn đề Biển Đông “đang trở nên cấp bách và khẩn cấp” hơn bao giờ hết. Tuyên bố này không phải không có lý khi Bắc Kinh một mực muốn đẩy mạnh cơ chế đàm phán song phương với từng nước liên quan để dễ bề gây sức ép.
Tuy nhiên, như Thư ký thường trực Bộ Ngoại giao Thái Lan Sihasak Phuangketkeow đã nói, mặc dù tranh cãi lãnh thổ là vấn đề của các bên liên quan, nhưng an ninh và tự do hàng hải là mối quan tâm chung của quốc tế, không thể bỏ qua. Điều cốt yếu nhất hiện nay là các bên phải thể hiện rõ quyết tâm thúc đẩy đồng thuận trong ASEAN, qua đó củng cố sức mạnh và đoàn kết nội khối vì tương lai hòa bình, ổn định, an ninh và an toàn ở Biển Đông và mục tiêu hình thành Cộng đồng ASEAN vào năm 2015.
Theo Dân Trí
Chủ Nhật, 18 tháng 11, 2012
Tổng thư ký Surin kêu gọi ASEAN đoàn kết trong tranh chấp với TQ
Surin Pitsuwan thừa nhận tính cấp bách của một khối ASEAN thống nhất trong giải quyết tranh chấp giữa ASEAN với Trung Quốc về Biển Đông khi căng thẳng "đang ở gần nhà".
"Tình hình đang đẩy Asean vào chung một chiến tuyến, khi những thách thức đang trở nên gần nhà hơn, ảnh hưởng đến sự tự tin, có một số tác động về đầu tư nước ngoài, mối quan tâm về sự an toàn, và tự do hàng hải," Surin nói với các phóng viên.
Hội nghị Cấp cao ASEAN 21 và các Hội nghị Cấp cao liên quan tổ chức bởi chính phủ Campuchia đã khai mạc vào sáng Chủ nhật với việc Tổng thống Philippines Benigno Aquino III tham dự mặc dù bị bệnh cảm.
Tổng thống Mỹ Barack Obama và Thủ tướng Trung Quốc Ôn Gia Bảo là một trong các nhà lãnh đạo thế giới dự kiến sẽ đổ về thủ đô Campuchia để tham dự hội nghị thượng đỉnh ASEAN và các hội nghị liên quan.
Theo Surin, rõ ràng rằng thế giới đang chú ý ASEAN nhiều hơn so với trước. "Khu vực này đang ngày càng trở nên quan trọng hơn bao giờ hết, quan trọng hơn mười lăm năm hoặc 10 năm trước", ông nói.
"Nó đặt một cảm giác cấp bách về Asean rằng chúng ta nên đi theo cùng một hướng. ASEAN sẽ phối hợp, thảo luận, liên lạc với Trung Quốc có hiệu quả trong tương lai," Surin cho biết trong một cuộc họp báo tại Peace Palace.
"Chúng tôi đã nhìn thấy một số trục trặc, nhưng cả hai bên, tất cả các bên, cam kết truyền đạt thông điệp tới cộng đồng toàn cầu rằng mọi thứ đang được kiểm soát, và chúng tôi có thể sẽ làm việc trên COC", ông nói.
Tại cuộc họp, In-đô-nê-xi-a đã đề xuất lập ra một đường dây nóng giữa ASEAN và Trung Quốc trong tất cả các tình huống khẩn cấp liên quan đến Biển Đông.
"Hãy gọi nó là 'đường dây đỏ', để tạo cảm giác cấp bách rằng nếu bất cứ điều gì đang phát triển, tất cả chúng ta đều sẽ được thông báo và tất cả chúng ta sẽ được kích hoạt để hành động, cố gắng để tham khảo ý kiến, phối hợp, phản ứng với bất kỳ lan tỏa có thể của bất kỳ tai nạn, hiểu lầm, tính toán sai lầm nào", ông nói.
Theo Inquerer Global
Chủ Nhật, 16 tháng 9, 2012
Tại sao đường sắt Trung Quốc là bẫy chiến lược với ASEAN?
Các chuyên viên xây dựng Trung Quốc đã hoàn thành lắp đặt đoạn cuối cùng của tuyến đường sắt Yuisi-Mentszy ở tỉnh Vân Nam phía Tây nam Trung Quốc. Đoạn đường này sẽ trở thành một phần của tuyến đường sắt Xuyên Á nối liền các nước ASEAN.
Công trình xây dựng tiêu tốn tới 4,5 tỷ nhân dân tệ (707 triệu USD) do con đường trải ra ở vùng địa hình phức tạp. Tại cung đường cây số 141, đường sắt chạy qua 35 hầm và 61 cầu. Phía Trung Quốc tuyên bố khoản chi phí đầu tư như vậy là xứng đáng. Theo Thứ trưởng Bộ Đường sắt Lu Dunphu, tuyến đường sắt sẽ tạo điều kiện thuận lợi cho sự phát triển của vùng Tây Nam Trung Quốc, giải quyết những vấn đề kinh tế-xã hội trong khu vực sinh sống của các dân tộc thiểu số.
Trong khi đó, giới chuyên viên cho rằng, động lực chính của công trình chính trên là Trung Quốc mong muốn tăng cường ảnh hưởng của họ tại khu vực Đông Nam Á. Phần tham gia của Trung Quốc trong việc xây dựng mạng lưới đường sắt chỉ là một trong nhiều đề án mà Bắc Kinh thực hiện những năm gần đây trong khuôn khổ hợp tác với ASEAN. Sau khi khai thông tất cả các phần của tuyến đường sắt Xuyên Á, đi từ thủ phủ Côn Minh của tỉnh Vân Nam đến Singapore chỉ mất 10 giờ. Hiện tại đi xe lửa từ Singapore sang thủ đô Viêng Chăn của Lào mất 3 ngày đêm. Từ Viêng Chăn đến Côn Minh hiện chưa có đường sắt, nhưng không nghi ngờ gì, cung đường này rồi sẽ được lắp đặt. Tất nhiên là với sự tham gia của các nhà đầu tư Trung Quốc.
Chuyên viên của Viện Kinh tế Thế giới và Quan hệ Quốc tế (Viện Hàn lâm khoa học Nga), Giáo sư Evgeni Kanaev, nhận xét: “Trung Quốc đang tích cực bỏ vốn đầu tư vào phát triển cơ sở hạ tầng giao thông của Thái Lan, Việt Nam, Lào, Campuchia và Myanmar. Những đề án này mang cả tính quốc tế. Tuy nhiên, điều có thể thành cái bẫy chiến lược đối với các quốc gia Đông Nam Á là chuyện Trung Quốc sẽ ràng buộc các quốc gia này, không chỉ vào nhau, mà còn vào các tỉnh Vân Nam và khu tự trị Choang-Quảng Tây của Trung Quốc".
Theo nhận định của các chuyên viên, tỉnh Vân Nam đảm nhận vai trò chính trong khuôn khổ chiến lược thiết lập “bàn đạp Trung Quốc” tại khu vực. Thực chất của nó là ở chỗ, sau khi hình thành các hành lang giao thông và cơ sở hạ tầng khác, sẽ phát huy tác dụng khiến sự hiệp lực hội nhập của các nước Đông Nam Á xoay theo quỹ đạo kinh tế của Trung Quốc. Công cụ cơ bản chính là tuyến đường sắt Côn Minh-Singapore, đã khởi đầu vào mùa thu 2011. Mặt khác, khu tự trị Choang-Quảng Tây chiếm vị trí quan trọng trong chiến lược “một trục-hai cánh”. Trục là hành lang kinh tế từ thành phố Nam Ninh đến Việt Nam, Lào và Thái Lan, còn cánh là khu vực hợp tác kinh tế Vịnh Bắc Bộ và khu vực Tiểu vùng Mê Công rộng lớn.
Các nước thành viên ASEAN hẳn sẽ chào đón viễn cảnh đó nếu không có hai yếu tố. Thứ nhất, vùng địa bàn tiềm năng thịnh vượng này là Bắc Kinh muốn tạo ra cho riêng mình. Chỉ cần nhớ lại đề nghị sử dụng đồng nhân dân tệ như phương tiện thanh toán thương mại với các nước Đông Nam Á, mà Bắc Kinh tuyên bố rất thường xuyên. Như vậy sẽ mở rộng sự tham gia của Trung Quốc trong việc hoạch định và thực hiện chính sách tài chính trong khu vực. Sự tràn ngập hàng giá rẻ của Trung Quốc cũng khiến các nhà sản xuất bản địa lo sợ, và tác động từ việc chuyển nền sản xuất công nghiệp với nhiều độc hại của Trung Quốc đến Đông Nam Á sẽ là một đòn giáng hết sức nghiêm trọng vào toàn bộ bối cảnh môi trường-sinh thái trên vùng đất này.
Thứ hai, sự ràng buộc khiến kinh tế Đông Dương lệ thuộc vào Trung Quốc nhiều hơn so với những mối liên hệ trong nội khối ASEAN. Như vậy, sẽ đưa ra lời thách đố với các đề án của ASEAN về sự hội nhập của các quốc gia thành viên thành tổ hợp kinh tế thống nhất. Như nhận xét của hàng loạt nhà nghiên cứu chính trị học trong khu vực, Bắc Kinh đang ráo riết theo đuổi mục tiêu thiết lập trong khu vực Đông Nam Á một mô hình của riêng mình về hội nhập, như đối trọng với ASEAN. Xu thế này có thể sẽ còn tăng cường hơn nữa, vì rằng giai đoạn 2012-2014, chủ tọa ASEAN sẽ là Campuchia và Myanmar, - hai nước đang phát triển hợp tác với Trung Quốc chính qua những dự án cơ sở hạ tầng.
Về an ninh, điều các chuyên gia không thể không nghĩ tới là với tuyến đường sắt Xuyên Á nối Trung Quốc với khu vực Đông Nam Á qua Bán đảo Đông Dương, Thái Lan và Myanmar, Trung Quốc có thể tiếp cận các nước chung biên giới trong thời gian rất ngắn từ các trung tâm kinh tế ở phía Nam, Tây Nam. Cơ sở hạ tầng là con dao hai lưỡi. Một lưỡi ăn vào kinh tế, một lưỡi ăn vào an ninh. Người Nga đã từng lên tiếng cảnh báo về cơ sở hạ tầng hiện đại với các tuyến đường sắt cao tốc đã áp sát vùng Viễn Đông Siberia tạo nên các thách thức an ninh với Nga./.
BlogThis!Chia sẻ lên XChia sẻ lên FacebookChia sẻ lên Pinterest










